Liczba mnoga od przymiotnika dobry

Baza wiedzy, Fonetyka, Język, Odmiana, Ortografia, Wskazówki poprawnościowe 2 komentarze »

Wydawałoby się, że sprawa jest tak oczywista, że nie warto o niej pisać, a ja chyba straciłem już pomysły i chwytam się w akcie rozpaczy za pisanie o „oczywistych oczywistościach”. Jest jednak inaczej, bo skoro rzecz jest tak oczywista, to dlaczego moje biedne uszy są bombardowane błędną formą liczby mnogiej przymiotnika dobry w rodzaju męskoosobowym? Bo prawda też jest taka, że ja naprawdę nie piszę o błędach potencjalnych, czyli takich, które teoretycznie można popełnić, ale w praktyce się ich nie popełnia, tylko o takich, które w pewnym momencie usłyszę lub zobaczę o jeden raz za dużo…

Przeczytaj cały artykuł »

Kościół Marii Panny czy Maryi Panny?

Ciekawostki, Język, Leksyka/semantyka, Ortografia, Zapożyczenia i wpływy obce 7 komentarzy »

Która wersja jest poprawna: kościół Marii Panny czy Maryi Panny? Pytanie ma sens, gdyż w praktyce spotykamy się z obiema formami — zarówno w różnego rodzaju tekstach, jak i nazwach kościołów lub parafii. Skąd wzięły się te rozbieżności? Czy mają one jakieś znaczenie? Odpowiedzi udzielam w dalszej części artykułu.

Przeczytaj cały artykuł »

Piroliza czy pyroliza? I co to właściwie znaczy…

Baza wiedzy, Język, Leksyka/semantyka, Ortografia, Wskazówki poprawnościowe, Zapożyczenia i wpływy obce 3 komentarze »

Od dawna miałem zamiar o tym napisać, ale ostatecznie zmotywowało mnie do tego pytanie od czytelniczki, która z wyrazem tym z racji wykonywanego zawodu spotyka się często i zwróciła uwagę na to, że wyraz ten w różnych tekstach pisany jest w dwojaki sposób. Szczególnie dotyczy to nowoczesnych piekarników, w których ten proces chemiczny wykorzystywany jest do usuwania zanieczyszczeń z komory urządzenia. Druga sprawa, już poza pytaniem czytelniczki, dotyczy pewnej merytorycznej nieścisłości związanej ze sposobem opisu w materiałach reklamowych i informacyjnych tej stosunkowo nowej w AGD funkcji.

Przeczytaj cały artykuł »

Kebab czy kebap?

Baza wiedzy, Język, Ortografia, Wskazówki poprawnościowe, Zapożyczenia i wpływy obce 6 komentarzy »

No właśnie. Nigdy się nad tym nie zastanawiałem (zapewne dlatego, że nie miałem styczności z rzeczoną potrawą) — do momentu, gdy zwrócono moją uwagę na szyld (a właściwie dwa szyldy o tej samej treści) pokazany na załączonej fotografii. W pierwszej chwili zareagowałem śmiechem i uwieczniłem to dziwowisko, później jednak postanowiłem sprawdzić, czy rzeczywiście jest to kompromitujący błąd. To, co ustaliłem, rzuca nieco inne światło na zasygnalizowany problem i zadziwiło mnie nieco. Sprawa nie jest bowiem tak oczywista, jak mogłoby się to zrazu wydawać, a w grę wchodzą różnorodne argumenty z dziedziny „historii kuchni”, historii języka (tym razem nie tyle polskiego co obcego) i nie tylko.

Przeczytaj cały artykuł »

Wolnostojący czy wolno stojący? O pisowni połączeń przysłówków z przymiotnikami

Baza wiedzy, Język, Leksyka/semantyka, Ortografia, Wskazówki poprawnościowe 4 komentarze »

Dziś odpowiem na jedno z serii podobnych pytań:

Chciałabym dowiedzieć się, jak należy zapisywać wyrażenie „wolno stojący”. Moim zdaniem powinno się pisać osobno, jednak nigdy nie spotkałam się z pisownią inną niż „wolnostojący” — czy to w ogłoszeniach, czy to w gazetach.
Z kolei w Internecie na stronach poświęconych tematyce językowej raz jest napisane tak, a raz inaczej.

Pisownia połączeń przysłówków z imiesłowami i przymiotnikami jest kwestią będącą przedmiotem wątpliwości językowych, tym bardziej że norma ją regulująca stwarza możliwość różnych interpretacji, nie zawsze zgodnych z rozstrzygnięciami źródeł poprawnościowych. Co gorsza, pozostające w sprzeczności opinie niektórych językoznawców nie zawsze, niestety, można w tej kwestii uznać za wystarczająco uzasadnione i zgodne z założeniami normy i intencjami jej twórców. W takiej sytuacji należy odciąć się od powstałego chaosu, odwołać się do samej zasady, zrozumieć ją i przełożyć na konkretne przypadki.

W artykule tym omówię samą zasadę, wskażę jej zastosowania w praktyce, a na samym końcu rozstrzygnę pisownię wskazanego w tytule słowa.

Przeczytaj cały artykuł »

Odmiana wyrazów zakończonych na -ia oraz -ja

Baza wiedzy, Język, Odmiana, Ortografia, Wskazówki poprawnościowe, Zapożyczenia i wpływy obce 20 komentarzy »

Odmiana rzeczowników zakończonych na -ia i -ja jest źródłem wielu ortograficznych wątpliwości i błędów. Jak to często bywa, byłoby ich mniej, gdyby użytkownicy języka lepiej znali krótkie i nieskomplikowane reguły i stosowali się do nich. Znajdzie się, co prawda, ileś przypadków trudnych do rozstrzygnięcia nawet na gruncie istniejących norm, ale stanowią one margines.

Przeczytaj cały artykuł »

Pisownia nazw jezior, mórz, cieśnin, oceanów, gór, przełęczy i innych obiektów geograficznych

Baza wiedzy, Język, Ortografia, Wskazówki poprawnościowe Komentarze (0) »

Nierzadko spotykam się z pytaniami dotyczącymi stosowania lub niestosowania wielkiej litery w pisowni wyrazów takich jak morze, góra, jezioro, cieśnina itp. przy okazji podawania nazw obiektów geograficznych. Fakt, że te wyrazy niekiedy rozpoczynane są wielką literą, niekiedy małą wprowadza u niektórych dezorientację. Niepotrzebnie. Jak w większości wypadków zasada jest prosta, a problem sprowadza się do jej zrozumienia i zastosowania w praktyce.

Przeczytaj cały artykuł »

Dosiego roku czy Do siego roku?

Baza wiedzy, Język, Leksyka/semantyka, Ortografia, Wskazówki poprawnościowe 10 komentarzy »

W poprzednim artykule omówiłem pisownię wyrażenia Nowy Rok w życzeniach noworocznych. Dziś kolejna kwestia związana z pisownią życzeń składanych z tej okazji. Chodzi mianowicie o rozstrzygnięcie, która forma zapisu jest poprawna: Do siego roku czy Dosiego roku. Nie od rzeczy będzie również wyjaśnić, co tak sformułowane życzenia naprawdę znaczą, gdyż jak się wydaje, wiele osób składa je, nie do końca zdając sobie sprawę z ich znaczenia, a czasami wręcz nic na ten temat nie wiedząc…

Przeczytaj cały artykuł »

Szczęśliwego Nowego Roku czy nowego roku?

Baza wiedzy, Język, Ortografia, Wskazówki poprawnościowe Komentarze (0) »

Po nieco żartobliwych życzeniach bożonarodzeniowo-noworocznych przyszedł czas na poważniejszy, chociaż również świąteczny temat. Wielu użytkowników zastanawia się na pewno, jakiej litery należy użyć, składając życzenia noworoczne (nie żadne *Życzenia Noworoczne — miejcie, ludzie, trochę umiaru w stosowaniu wielkiej litery) w formie pisemnej, i czy w związku z tym życzyć szczęśliwego nowego roku czy Nowego Roku; wszelkiej pomyślności w nowym roku czy Nowym Roku?

Przeczytaj cały artykuł »

Jaka końcówka: -om czy ?

Baza wiedzy, Język, Odmiana, Ortografia, Wskazówki poprawnościowe 2 komentarze »

Mimo że sprawa wydaje się oczywista, czasami spotykam się z takim właśnie pytaniem, nie tylko ze strony uczniów. Dostałem też od czytelników kilka próśb o podanie uniwersalnej reguły stosowania tych końcówek. Wątpliwość dotyczy przede wszystkim odmiany rzeczowników rodzaju żeńskiego i wynika zazwyczaj z nieopanowania bardzo prostej i łatwej do zapamiętania reguły oraz z niechęci do gramatycznej refleksji nad wypowiedzią, a przecież bez niej, jeśli nie ma się wyćwiczonych nawyków i intuicji językowej, trudno pisać i mówić poprawnie.

Przeczytaj cały artykuł »

Silnik: Wordpress - Theme autorstwa N.Design Studio. Spolszczenie: Adam Klimowski. Modyfikacja: Łukasz Rokicki.
RSS wpisów RSS komentarzy